મેથીની ખેતી કરીને ખેડૂતો થઈ રહ્યા છે માલામાલ, જાણો ખેતીની A TO Z માહિતી 

480
Published on: 3:31 pm, Mon, 25 April 22

મેથીની ખેતી મસાલા પાક તરીકે કરવામાં આવે છે. તેના બીજ અને નાના છોડ બંનેનો ઉપયોગ ખોરાકમાં થાય છે. તેના લીલા પાનનો ઉપયોગ શાકભાજી તરીકે ભોજનમાં થાય છે. જ્યારે તેના અનાજનો ઉપયોગ દવાઓ, સૌંદર્ય પ્રસાધનો અને અથાણાંમાં મસાલા તરીકે થાય છે. આ ઉપરાંત મેથીના દાણાનો ઉપયોગ પશુઓને ખવડાવવામાં પણ થાય છે. મેથીના ઉપયોગથી પેટ સંબંધિત ઘણી બીમારીઓથી છુટકારો મળે છે.

યોગ્ય માટી
મેથીની ખેતી માટે યોગ્ય ડ્રેનેજવાળી રેતાળ લોમવાળી જમીન સૌથી યોગ્ય છે. જ્યારે પાણી ભરાયેલી કાળી ભારે જમીનમાં તેની ખેતી કરી શકાતી નથી. કારણ કે પાણી ભરાઈ જવાની સ્થિતિમાં તેના છોડ બગડી જાય છે. તેની ખેતી માટે જમીનનો pH. મૂલ્ય 5.5 અને 7 ની વચ્ચે હોવું જોઈએ.

ફાર્મ તૈયારી
મેથીની ખેતી માટે શરૂઆતમાં ખેતરમાં જૂના પાકના અવશેષોનો નાશ કરો અને જમીન-ઉલટી હળ વડે ઊંડી ખેડ કર્યા પછી તેને થોડા દિવસો માટે ખુલ્લું છોડી દો. ત્યારબાદ ખેતરમાં જૈવિક ખાતરના રૂપમાં ખાતર અથવા જૂનું છાણનું ખાતર નાખીને જમીનમાં ભેળવી દો. ત્યારબાદ ખેતરમાં પાણી વહાવીને તેને પલ્વરાઇઝ કરો. પલ્વરાઇઝ કર્યા પછી, જ્યારે જમીનની ઉપરની સપાટી સૂકવવા લાગે, ત્યારે ખેતરમાં રોટાવેટર ચલાવીને જમીનને નાજુક બનાવો. ત્યારપછી ખેતરમાં થપ્પી નાખીને જમીનનું લેવલ કરવું.

બીજ વાવવાની પદ્ધતિ અને સમય
મેથીના બીજને અન્ય અનાજ પાકોની જેમ ડ્રિલ અને છંટકાવ પદ્ધતિ દ્વારા રોપવામાં આવે છે. તેના બીજ રોપતા પહેલા, તેમને બાવિસ્ટિન સાથે સારવાર કરવી જોઈએ. એક હેક્ટરમાં ડ્રિલ પદ્ધતિથી બીજ રોપવા માટે 25 થી 30 કિલો બીજની જરૂર પડે છે જ્યારે છંટકાવ પદ્ધતિથી રોપણી માટે 35 કિલો બીજની જરૂર પડે છે.

છંટકાવ પદ્ધતિથી રોપણી વખતે તેના બીજને સપાટ જમીનમાં છાંટવામાં આવે છે. તે પછી, ખેડૂત દ્વારા ખેતરમાં હળવા ત્રાંસા સાથે બે વાર ખેડાણ કરવામાં આવે છે. જેના કારણે તેના બીજ જમીનમાં ત્રણથી ચાર સેન્ટિમીટર નીચે જાય છે. જ્યારે તેના બીજને ડ્રીલ દ્વારા હરોળમાં વાવવામાં આવે છે. દરેક હરોળ વચ્ચે 25 થી 30 સેમીનું અંતર રાખવું જોઈએ અને પંક્તિઓમાં તેના બીજ વચ્ચે લગભગ 10 સેમીનું અંતર હોવું જોઈએ.

છોડની સિંચાઈ
મેથીના છોડને વધુ સિંચાઈની જરૂર પડતી નથી. પરંતુ બીજના અંકુરણ સમયે ખેતરમાં ભેજનું પ્રમાણ પૂરતું હોવું જોઈએ. તેથી અંકુરણ સમયે ખેતરમાં ભેજનો અભાવ હોય તો હળવું પિયત આપવું જોઈએ. નહિંતર, તેના છોડને પ્રથમ સિંચાઈ બીજ વાવવાના લગભગ એક મહિના પછી કરવામાં આવે છે. મેથીના છોડને માત્ર 5 થી 6 સિંચાઈની જરૂર પડે છે. મેથીના છોડને પ્રથમ પિયત આપ્યા બાદ બાકીનું પિયત 20 દિવસના અંતરે આપવું જોઈએ.

લણણી
મેથીના છોડ બીજ વાવ્યા પછી લગભગ 130 થી 140 દિવસમાં લણણી માટે તૈયાર થાય છે. આ દરમિયાન છોડના પાંદડા પીળા દેખાવા લાગે છે. અને કઠોળમાં મળતા દાણાનો રંગ પીળો દેખાવા લાગે છે. અને અનાજમાં ભેજનું પ્રમાણ પણ ઘણું ઓછું હોય છે. તેના છોડને જમીનની નજીકથી કાપવા જોઈએ. લણણી કર્યા પછી, તેને ખેતરમાં એકત્રિત કરીને સૂકવવું જોઈએ. પાક સુકાઈ ગયા બાદ તેના દાણાને મશીનની મદદથી બહાર કાઢવામાં આવે છે. જે ખેડૂત ભાઈ બજારમાં સારા ભાવ મળવા પર વેચી શકે છે.

સ્ક્રીનને ડાબી તરફ સ્વાઇપ કરીને બીજા આર્ટિકલ્સ પણ વાંચો…. <—<—
અમારુ આ આર્ટીકલ વાચવા માટે તમારો ખુબ ખુબ આભાર,અમે આશા રાખીએ છીએ કે તમને અમારુ આ આર્ટીકલ ગમ્યું હશે આ આર્ટીકલ તમારા મિત્રો સાથે શેર કરો.
જીવન જરૂરિયાત તેમજ અન્ય મહત્વની માહિતી મેળવવા માટે આપણું સૌનુ ફેવરીટ @KhedutSupportPage ફેસુબક પેજ લાઇક કરો. આભાર…